غزل شماره 276 حافظ - باغبان گر پنج روزی صحبت گل بایدش

معنی ابیات غزل شماره 276

معنی هر بیت در کنار همان بیت آمده است.

معنی کلمات غزل

پنج روزی

اندک مدتی، کنایه از مدت زمان کوتاهی است.

باید

ضرور است، لازم است، بایسته است، (قید تأکید).

صبر بلبل

شکیبایی یک ساله بلبل .

بند

زندان .

رِنِد عالم سوز

رند وارسته از تعلقات دنیوی که پشت پا به امکانات این دنیا زده باشد و در اصطلاح عرفا رند کسی است که جمیع کثرات و تعیّنات را از خود دور کرده باشد ـ قلندر وارسته از جهان گذشته .

مصلحت بینی

مصلحت اندیشی، احتیاط کاری .

کارِ مُلک

کار مملکت، کشورداری .

تدبیر

سیاست، چاره اندیشی .

تأمّل

تفکّر، ژرف نگری .

طریقت

سیر و سلوک راه حق، راه و روش تزکیه نفس .

کافِری کردن

کفر است، بی ایمانی است، ناسپاسی است، توضیحاً در زبان فارسی با فتح (ف) متداول شده است .

توکّل

مشتق از وکالت به معنای واگذاشتن کار به طرف مورد اعتماد ـ تفویض امر به پروردگار .

جَعدِ سنبل

گلبرگ های مجعّد سنبل .

روی یاسمین

چهره سفید رنگ گل یاسمن .

مستانه

مست مانند، مثلِ مستان .

شوریده

پریشان حال .

تعلّل

بهانه آوردن، اهمال کردن، تأخیر کردن، دفع الوقت کردن .

دَور

نوبت، به گردش در آوردن .

تَسَلسُل

پی در پی .

دور تسلسل

1- حرکت پشت سَرِ هم و در اصطلاح منطقی ـ فلسفی حرکت پشت سر هم موضوعی که نقطه پایانی ندارد و تا بی نهایت تکرار می شود و این قضیّه باطلی است که مثال آن این است که آیا مرغ از تخم مرغ ایجاد شده است یا تخم مرغ از مرغ به وجود آمده است؟ و در شعر حافظ منظور گردش پی در پی جام شراب است نه معنای فلسفی این اصطلاح .

کیست حافظ

حافظ چه شخصیتی است؟ مگر حافظ چه کسی است؟ مگر حافظ چه شخصیتی است؟

تا ننوشد

که ننوشد .

تجمّل

تکلّف، جاه و جلال، آراستگی وضع ظاهری .

توضیحات غزل

برداشت نمادین از غزل

این بخش، برداشت سرگرمی و تامل شخصی است؛ با معنی ادبی ابیات و پیش بینی قطعی آینده تفاوت دارد.