عمل ستون سوم: كه مقام حضرت زين العابدين عليه السّلام است. آنگاه به جانب دكّه زين العابدين عليه السّلام حركت كن و آن در كنار ستون سوم است، از جانب متصّل به باب كنده. مؤلّف گويد: اين مقام از طرف قبله برابر با دكّه بابد امير مؤمنان عليه السّلام و از طرف غرب مقابل با باب كنده بوده كه مسدود شده است و گفته شده كه شايسته است نماز به اندازه پنج ذراع دورتر از ستون خوانده شود، زيرا دكّه در آن محل بوده است. به هر حال در آنجا دو ركعت نماز به حمد و هر سوره اى كه خواهى بجاى آر و پس از سلام و تسبيح حضرت زهرا عليها السّلام بگو:
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ اللَّهُمَّ إِنَّ ذُنُوبِي قَدْ كَثُرَتْ وَ لَمْ يَبْقَ لَهَا إِلا رَجَاءُ عَفْوِكَ وَ قَدْ قَدَّمْتُ آلَةَ الْحِرْمَانِ إِلَيْكَ فَأَنَا أَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ مَا لا أَسْتَوْجِبُهُ وَ أَطْلُبُ مِنْكَ مَا لا أَسْتَحِقُّهُ اللَّهُمَّ إِنْ تُعَذِّبْنِي فَبِذُنُوبِي وَ لَمْ تَظْلِمْنِي شَيْئا وَ إِنْ تَغْفِرْ لِي فَخَيْرُ رَاحِمٍ أَنْتَ يَا سَيِّدِي اللَّهُمَّ أَنْتَ أَنْتَ وَ أَنَا أَنَا أَنْتَ الْعَوَّادُ بِالْمَغْفِرَةِ وَ أَنَا الْعَوَّادُ بِالذُّنُوبِ وَ أَنْتَ الْمُتَفَضِّلُ بِالْحِلْمِ وَ أَنَا الْعَوَّادُ بِالْجَهْلِ اللَّهُمَّ فَإِنِّي أَسْأَلُكَ يَا كَنْزَ الضُّعَفَاءِ يَا عَظِيمَ الرَّجَاءِ يَا مُنْقِذَ الْغَرْقَى يَا مُنْجِيَ الْهَلْكَى يَا مُمِيتَ الْأَحْيَاءِ يَا مُحْيِيَ الْمَوْتَى أَنْتَ اللَّهُ الَّذِي لا إِلَهَ إِلا أَنْتَ أَنْتَ الَّذِي سَجَدَ لَكَ شُعَاعُ الشَّمْسِ وَ نُورُ الْقَمَرِ وَ ظُلْمَةُ اللَّيْلِ وَ ضَوْءُ النَّهَارِ وَ خَفَقَانُ الطَّيْرِ فَأَسْأَلُكَ اللَّهُمَّ يَا عَظِيمُ بِحَقِّكَ يَا كَرِيمُ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الصَّادِقِينَ،
به نام خدا كه رحمتش بسيار و مهربانى اش هميشگى است، خدايا گناهانم زياد شده، و براى آنها جز اميدت عفوت نمانده، اكنون ابزار محروميت را كه تهيدستى و نيازمندى است تقديم كردم خدايا از تو مى خواهم آنچه را سزاوارش نيستم، و از تو مى طلبم آنچه را مستحقّش نمى باشم. خدايا اگر عذابم كنى علّت عذاب گناهان من است، به من هيچ ستمى نكردى، و اگر مرا ببخشى، پس تو بهترين رحم كنندگانى، اى آقاى من، خدايا تو تويى و من منم، تو بسيار معتاد به آمرزشى، و من بسيار معتاد به گناهانم، تويى كه تفضّل مى كنى به بردبارى، منم كه بسيار معتادم به نادانى. خدايا از تو درخواست مى كنم اى گنج ناتوانان، اى بزرگ اميد اى دستگير غريقان، اى نجات دهنده هلاك شدگان، اى ميراننده زندگان، اى زنده كننده مردگان، تويى خدايى كه معبودى جز تو نيست، تويى كه سجده كرد برايت شعاع خورشيد، و نور ماه، و تاريكى شب، و روشنى روز، و حركت بال پرندگان، از تو مى خواهم اى بزرگ به حق تو اى كريم بر محمّد و اهل بيت صادقش،
وَ بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الصَّادِقِينَ عَلَيْكَ وَ بِحَقِّكَ عَلَى عَلِيٍّ وَ بِحَقِّ عَلِيٍّ عَلَيْكَ وَ بِحَقِّكَ عَلَى فَاطِمَةَ وَ بِحَقِّ فَاطِمَةَ عَلَيْكَ وَ بِحَقِّكَ عَلَى الْحَسَنِ وَ بِحَقِّ الْحَسَنِ عَلَيْكَ وَ بِحَقِّكَ عَلَى الْحُسَيْنِ وَ بِحَقِّ الْحُسَيْنِ عَلَيْكَ فَإِنَّ حُقُوقَهُمْ مِنْ أَفْضَلِ إِنْعَامِكَ عَلَيْهِمْ وَ بِالشَّأْنِ الَّذِي لَكَ عِنْدَهُمْ وَ بِالشَّأْنِ الَّذِي لَهُمْ عِنْدَكَ صَلِّ يَا رَبِّ عَلَيْهِمْ صَلاةً دَائِمَةً مُنْتَهَى رِضَاكَ وَ اغْفِرْ لِي بِهِمُ الذُّنُوبَ الَّتِي بَيْنِي وَ بَيْنَكَ وَ أَتْمِمْ نِعْمَتَكَ عَلَيَّ كَمَا أَتْمَمْتَهَا عَلَى آبَائِي مِنْ قَبْلُ يَا كهيعص اللَّهُمَّ كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ فَاسْتَجِبْ لِي دُعَائِي فِيمَا سَأَلْتُكَ.
و به حق محمّد و اهل بيت صادقش بر تو، و به حق تو بر على و به حق على بر تو، و به حق تو بر فاطمه و به حق فاطمه بر تو و به حق تو بر حسن و به حق حسن بر تو، و به حق تو بر حسين، و به حق حسين بر تو، همانا حقوق ايشان از برترين نعمت بخشي هاى تو بر آنان است، و به حق شأنى كه براى تو نزد آنان است، و شأنى كه براى آنان نزد توست، درود فرست اى پروردگار بر ايشان، درودى دائمى تا نهايت خشنودى ات، و به حق ايشان گناهانى كه بين من و توست بر من ببخش، و نعمتت را بر من كامل كن چنان كه بر پدرانم از پيش كامل كردى اى كهيعص. خدايا چنان كه بر محمّد و خاندان محمّد درود فرستادى، در آنچه از تو خواستم دعايم را اجابت كن.
پس به سجده برو و طرف راست صورت را بر زمين بگذار و بگو:
يَا سَيِّدِي يَا سَيِّدِي يَا سَيِّدِي صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ اغْفِرْ لِي وَ اغْفِرْ لِي
اى آقاى من، اى آقاى من، اى آقاى من، بر محمّد و خاندان محمّد درود فرست، و مرا بيامرز و مرا بيامرز
و اين كلمات را با خشوع و گريه بسيار بگو، آنگاه طرف چپ صورت را بر زمين بگذار و باز اين كلمات را بگو، پس دعا كن به آنچه كه خواهى. مولّف گويد: برپايه بعضى مجموعه هاى غير معتبر و مشهورى بين مردم، آن است كه در اين مقام بجا مى آورند عملى را كه امام صادق عليه السّلام تعليم يكى از اصحاب خود نموده، ولى اين عمل مقيّد به اين مقام نيست. و كيفيّت آن اين است كه از آن حضرت نقل شده كه به بعضى از اصحاب خود فرمودند: آيا بامداد دنبال حاجتى نمى روى كه به مسجد بزرگ كوفه گذر كنى؟ عرض كرد چرا، فرمود: در آن مسجد چهار ركعت نماز بخوان و بگو:
إِلَهِي إِنْ كُنْتُ قَدْ عَصَيْتُكَ فَإِنِّي قَدْ أَطَعْتُكَ فِي أَحَبِّ الْأَشْيَاءِ إِلَيْكَ لَمْ أَتَّخِذْ لَكَ وَلَدا وَ لَمْ أَدْعُ لَكَ شَرِيكاً وَ قَدْ عَصَيْتُكَ فِي أَشْيَاءَ كَثِيرَةٍ عَلَى غَيْرِ وَجْهِ الْمُكَابَرَةِ لَكَ وَ لا الاسْتِكْبَارِ عَنْ عِبَادَتِكَ وَ لا الْجُحُودِ لِرُبُوبِيَّتِكَ وَ لا الْخُرُوجِ عَنِ [مِنَ ] الْعُبُودِيَّةِ لَكَ وَ لَكِنِ اتَّبَعْتُ هَوَايَ وَ أَزَلَّنِيَ الشَّيْطَانُ بَعْدَ الْحُجَّةِ وَ الْبَيَانِ فَإِنْ تُعَذِّبْنِي فَبِذُنُوبِي غَيْرَ ظَالِمٍ أَنْتَ لِي وَ إِنْ تَعْفُ عَنِّي وَ تَرْحَمْنِي فَبِجُودِكَ وَ كَرَمِكَ يَا كَرِيمُ .
معبودم اگر من كسى بوده ام كه تو را معصيت كردم، در مقابل در محبوب ترين چيزها به نزد تو اطاعتت كردم، و آن اينكه در اعتقادم براى تو فرزندى نگرفتم، و شريك برايت نخواندم البته در بسيارى از امور معصيت تو را كرده ام، نه به رسم دشمنى با تو، و نه از باب تكبّر كردن از بندگى ات، و نه از جهت انكار ربوبّيت و نه به خاطر خروج از عرصه بندگى، ولى از هواى نفسم پيروى كرده ام و بعد از برهان و بيان شيطان مرا لغزاند، در نتيجه اگر عذابم كنى، به گناهانم عذابم كردى و ستمكار بر من نيستى، و اگر از من گذشت كنى و به من ترحّم فرمايى به جود و كرمت با من معامله كردى اى كريم.
و همچنين مى گويى:
غَدَوْتُ بِحَوْلِ اللَّهِ وَ قُوَّتِهِ غَدَوْتُ بِغَيْرِ حَوْلٍ مِنِّي وَ لا قُوَّةٍ وَ لَكِنْ بِحَوْلِ اللَّهِ وَ قُوَّتِهِ يَا رَبِّ أَسْأَلُكَ بَرَكَةَ هَذَا الْبَيْتِ وَ بَرَكَةَ أَهْلِهِ وَ أَسْأَلُكَ أَنْ تَرْزُقَنِي رِزْقاً حَلالاً طَيِّباً تَسُوقُهُ إِلَيَّ بِحَوْلِكَ وَ قُوَّتِكَ وَ أَنَا خَائِضٌ [خَافِضٌ ] فِي عَافِيَتِكَ.
صبح كردم به نيرو و قدرت خدا، صبح كردم بدون حول و قوّت خويش، ولى به حول و قوت خدا، اى پروردگار از تو مى خواهم بركت اين خانه و اهلش را، و از تو درخواست مى كنم كه روزى حلال و پاكيزه نصيبم كنى، كه مرا به جانب حول و قوّت تو سوق دهد درحالى كه من در سلامتى كاملت غوطه ور باشم.
شيخ شهيد و محمّد بن مشهدى اين عمل را براى صحن مسجد پس از عمل ستون چهارم ذكر كرده اند، در دو ركعت اول حمد و توحيد و در دو ركعت ديگر حمد و انّا انزلناه و پس از سلام، تسبيح حضرت زهرا عليها السّلام را بگو. در حديث معتبر از ابو حمزه ثمالى نقل شده: كه روزى در مسجد كوفه نشسته بودم، ناگاه ديدم شخصى از در كنده وارد شد، از همه كس خوشروتر و خشبوتر و پاكيزه جامه تر عمامه به سر بسته و پيراهن و درّاعه پوشيده و دو نعل عربى در پاى مباركش بود، نعلين را از پا درآورد، و نزد ستون هفتم ايستاد و دستها را تا برابر گوش بالا برد، و تكبيرى گفت كه تمام موهاى من از دهشت آن راست ايستاد، پس چهار ركعت نماز خواند، و ركوع و سجودش را نيكو انجام داد، سپس اين دعا را خواند: الهى ان كنت قد عصيتك دعا را ادامه داد تا رسيد به يا كريم در اينجا به سجده رفت و مكرّر يا كريم گفت به اندازه اى كه يك نفس را پر كند، آنگاه در سجده اش گفت يا من يقدر على حوائج السّائلين و دعا را ادامه داد تا هفتاد مرتبه يا سيّدى كه در اعمال ستون هفتم ذكر شد، چون سر از سجده برداشت و من به دقّت ملاحظه كردم، ديدم حضرت زين العابدين عليه السّلام است، دستهاى مباركش را بوسيدم و پرسيدم براى چه اينجا آمديد، فرمود براى آنچه ديدى يعنى نماز در مسجد كوفه. در روايتى كه در ذيل زيارت هفتم نقل كرديم اين مطلب هم بود كه ابو حمزه را با خود به زيارت امير مؤمنان عليه السّلام برد.
