بیا با ما مورز این کینه داری
که حق صحبت دیرینه داری
معنی بیت 1
بيا و با ما اين طور كينه توز مباش. چرا كه بر ما حق صحبت دوستي ديرينه داري.
غزل شماره 447 حافظ - بیا با ما مورز این کینه داری
غزل‌های حافظ را بر اساس شماره یا عنوان پیدا کنید و بخوانید.
غزل مورد نظر را انتخاب کنید
متن کامل غزل
غزل شماره 447 حافظ
14 مصرع · حدود 1 دقیقه مطالعه
نصیحت گوش کن کاین در بسی به
از آن گوهر که در گنجینه داری
معنی بیت 2
به اندرز (من) گوش فرا دار كه اين پند مرواريد مانند، از جواهري كه در خزينه خودداري با ارزشتر است:
ولیکن کی نمایی رخ به رندان
تو کز خورشید و مه آیینه داری
معنی بیت 3
اما (هيهات) تو كه ماه و خورشيد آئينه گردان و نشان دهنده جمال تو اند، كي به مردم رند آزاده رو نشان خواهي داد؟
بد رندان مگو ای شیخ و هش دار
که با حکم خدایی کینه داری
معنی بیت 4
اي زاهد از رندان بدگويي مكن و بدان كه با اين عمل خود با قضاي الهي كينه ورزي مي كني.
نمی‌ترسی ز آه آتشینم
تو دانی خرقه پشمینه داری
معنی بیت 5
آيا از آه آتشين من نمي ترسي؟ تو خوب مي داني كه خرقه يي كه دربر داري از پشم و آتشگير است.
به فریاد خمار مفلسان رس
خدا را گر می‌دوشینه داری
معنی بیت 6
براي خاطر خدا اگر از شراب شب پيش چيزي برايت باقي مانده با آن تهيدستان بي نوا را كه از خماري استمداد مي طلبند درياب.
ندیدم خوشتر از شعر تو حافظ
به قرآنی که اندر سینه داری
معنی بیت 7
حافظ! سوگند به قرآني كه در سينه و از بر داري، از شعر تو دلپذيرتر چيزي نديدم.
🎧
خوانش صوتی غزل
معنی ابیات غزل شماره 447
معنی هر بیت در کنار همان بیت آمده است؛ با کلیک روی «معنی بیت» می‌توانید آن را باز یا بسته کنید.
معنی کلمات غزل
ورزيدن: كاري را پياپي انجام دادن.
مورز: ادامه مده، تكرار مكن.
كينه داري: كينه توزي، كينه ورزي، دشمني كردن.
ديرينه: قديم.
گنجينه: خزينه.
خمار: ملالت و دردسر پس از باده نوشي، رنجي كه پس از رفتن كيف شراب حادث شود، سنگيني و كاهلي و سردرد پيش از هضم شراب.
مفلس: تهيدست، بي چيز.
مي دوشينه: مي باقي مانده از شب پيش.
نمائي: نشان دهي.
شيخ: زاهد.
حكم خدايي: قضاي الهي، حكم سرنوشت ازلي.
به قرآني كه: قسم به قرآني كه.
اندر سينه داري: در درون سينه داري، حفظ داري، از بر داري.
توضیحات غزل
وزن غزل: مفاعيلن مفاعيلن فعولن
بحر غزل: هزج مسدّس محذوف
٭
نظامي گنجوي: (در خسرو و شيرين)
نه بوي شفقتي در سينه داري نه حق صحبت ديرينه داري
٭
اين غزل به ظنّ قوي حاصل كار ايام جواني حافظ و مربوط به سال هايي است كه اين شاعر خوش سليقه، آثار جاويدان نظامي را تحت مطالعه و نظر داشته و مضامين بكر و تشبهات ناب آن را گلچين و در قالب غزل منعكس مي كرده است.
اگر براي مفاد مطلع غزل اصالتي قائل شويم مي توان گفت كه طرف خطاب شاعر زاهد يا شيخي از اهل شيراز است كه قبلاً با او سابقه الفت و دوستي داشته و در حال حاضر به رندي و آزادگي او معترض است.
دقت بيشتر در مضامين و مفاهيم بيت سوم و چهارم غزل به ما مي فهماند كه يك شيخ زاهد چگونه مي‌تواند صاحب گنجينه هنر باشد يا ماه و خورشيد مُبلّغ محاسن او مي توانند بوده باشند؟ سخناني كه بيشتر در حق پادشاهان و فرمانروايان شايسته است تا يك شيخ.
همين نكته ظريف، راهگشاي ما در تشخيص زمان سرودن و طرف خطاب شاعر مي شود. به اين معنا كه شاعر در ايام جواني تحت تأثير مضمون زيبايي، غزلي را شروع و به حكم عقيده باطني خود كه با شيخ و زاهد ريايي سرِ عناد دارد روي سخن را به شيخي معطوف مي دارد و به حكم قافيه و رديف مضاميني مي سازد و به تحقير شيخ نصيحت گر پرداخته او را به شرب خمر متهم مي سازد و اين شيرينكاري شاعر و تهديد شيخ پشمينه پوش به آتش درانداختن در خرقه پشمينه او، سبب مي شود كه حافظ در مقطع غزل خود خوشتر از شعر خود شعر ديگري را سراغ نداشته باشد.
برداشت نمادین از غزل
این بخش، برداشت سرگرمی و تأمل شخصی است؛ با معنی ادبی ابیات و پیش‌بینی قطعی آینده تفاوت دارد.
کمی نصیحت پذیر باش و فقط حرف خودت را نزن. تو که دلت مثل آفتاب روشن است و مثل ایینه صاف، پس چرا با بدان نشست و برخاست داری. چرا می خواهی با سرنوشت خود بجنگی. آه و ناراحتی اطرافیانت را ببین و به آنها هم توجه کن و توکل به خدا و قرآن نما.
